Patricia Khouw stelde de vraag: "Anita, wat vond jij het meest leerzame tijdens jouw periode als zelfstandig onderneemster?"
Hoei Patricia, hartelijk dank voor deze beeldschone vraag! Nu ik mijn antwoord klaar heb en je het hierna kunt lezen, ben ik je werkelijk dankbaar. Door jouw vraag heb ik mijn ervaring echt opgeschreven, waardoor de volle impact ervan nog duidelijker is geworden. En dat allemaal in het jaar van mijn lustrum.

Laat ik eerst vertellen wat mijn bedrijf doet. In 2006 ben ik begonnen als gecertificeerd teamcoach en conflictbemiddelaar, met als specialisatie secretariaten. Ik heb een aanpak ontwikkeld waarbij de aandacht gericht is op onderlinge verbondenheid en veiligheid. Met trots kan ik zeggen dat de teams die ik begeleid heb, zonder uitzondering een blijvende transformatie hebben ondergaan, die zij zelf scherp houden. Voor wie meer wil lezen, verwijs ik naar mijn website: www.misspennywise.nl. Want hier ga ik in op jouw vraag: Waar heb jij het meest van geleerd tijdens jouw bestaan als zelfstandig onderneemster?

Het aller, allerbelangrijkste dat ik geleerd heb, is dat alles begint bij het afstemmen van verwachtingen. Altijd maar weer. Wat verwacht ik van de situatie, wat verwacht jij van mij en ik van jou? De meest leerzame ervaring uit mijn bestaan als onderneemster is een situatie die zo veel indruk op mij heeft gemaakt dat ik hem nu "dankbaar" herinner en hem "graag" deel.
Anita Sanders

Het was de eerste opdracht voor een grote overheidsopdrachtgever; er stond dus heel veel op het spel. Ik gaf een kick-off brainstormworkshop voor secretariaten en hun managers over wat een proactieve en réactieve houding betekent voor een 'secretariaat in de toekomst'. Het maximum aantal verwachte deelnemers was 25 personen. Bij binnenkomst werd mij verteld dat we op ruim 40 zaten. De zaal liep vol: 80 managers en secretaresses! De gewichtigste en belangrijkste meneer die mij introduceerde, hield een verhaal dat ruim over de geplande 15-minutengrens ging en dat inhoudelijk ook voor een aantal geïrriteerde blikken zorgde.

Daar stond ik dus. Onverstaanbaar, want zónder microfoon, met te weinig hand-outs, zónder digitale presentatie, maar wel mét knikkende knieën. Ik sloeg mijn introductie voor de snelheid maar over en ook de sheet 'Wat kom ik doen, en wat zijn onze onderlinge verwachtingen?' Van binnen in paniek door tijdsnood voor mijn programma. Daarom begon ik snel en kwam to the point. Met dodelijke haast liep ik vol in op een onzichtbare, maar steeds voelbaar wordende muur van weerstand en groeiende afkeer. Met toenemend afkeurend gemompel en steeds bozere blikken verloor ik de aandacht en daarmee mijn kans op een geweldige eerste indruk. De managers vertrokken geheel volgens plan halverwege de workshop en ik ging met natte rug verder met de secretaresses. Toen kwam de aap uit de mouw. De managers hadden zichzelf en hun teams beschikbaar gesteld omdat er digitale secretariële processen uitgelegd zouden worden, niet voor een of andere onbegrijpelijke brainstorm! Een absoluut gevalletje "knieën afstoffen en weer opstaan" van de bovenste plank. In mijn paniek kwamen alle aangeleerde coachende oplossingen niet eens bij me op! Hier stond Anita, negen jaar oud, niet wetend wat te doen!

Van deze ervaring heb ik superveel geleerd. Over het belang van afstemming van verwachtingen, maar ook over de vraag hoe ik me kan beschermen in uitzonderlijke situaties. Door rust en stiltes bijvoorbeeld.

In het lustrumjaar heb ik nog meer geleerd, vooral als onderneemster. 2010 was een economisch slecht jaar. Veel bedrijven vielen om en een week nadat mijn huis door de bank in de verkoop was gezet en aan het eind van een jaar waarin elke maand een gevecht was om overeind te blijven, was er de workshop van Joke. Op die koude avond, bij het haardvuur in het sfeervolle Waterland, bewoog Joke ons en ontlokte zij mij de zin: 'Het meest waardevolle dat ik bezit is een bedrijf zonder inkomsten.' Deze zin kwam in een beweging die zo vanzelf ging dat ik hem pas goed ervoer nadat-ie ingezonken was.

Waarom die zin mij zo vol raakte, kwam doordat ik me - ondanks mijn toen redelijk hopeloze en dramatische situatie - toch compleet en volslagen gelukkig voelde! Met regelmaat waren situaties dusdanig heftig geweest dat ik alle zeilen bij moest zetten not to loose my marbles. Maar ik voelde daar en dan dat ik zo veel geleerd had van juist die extreme situaties. Die ga je namelijk gewoon door. Die doorleef je, net als de vriendschappen en de mega veel steun die ik ondervonden heb. De stiltemeditaties. Ik kan nu mediteren als geen ander! De goede, diepe gesprekken bij koffie, thee of wijn. De onverwacht gevulde pannen of boodschappentassen, de envelopjes hier en daar. Zo veel liefs tijdens mijn verjaren, cadeaubonnen om uit te gaan, te genieten.

In 2010 heb ik vooral mijn eigen kracht ervaren en noodgedwongen geleerd hoe het is om tot volle stop te komen, en alles waarvan je denkt zeker te zijn, te zien verdwijnen. En om juist dán te ervaren hoe het is om te blijven ademen, te blijven observeren, te blijven voelen en te blijven staan. Zelfs in het oog van de orkaan. Helemaal niets blijkt dan toch nog schaamteloos veel!

Mijn vraag is voor Brenda de Jong: Ben jij wel eens in de knel gebracht over jouw waarden en normen in jouw bedrijfsvoering?

Anita Sanders
Miss Pennywise